Instytut Pamięci Narodowej w Warszawie

Czy w okupowanej Warszawie dochodziło do zamieszek antyżydowskich? Kto za nimi stał? Jak one przebiegły? Co to takiego był Pogrom Wielkanocny?

Zapraszamy do obejrzenia wykładu dr. hab. Wojciecha Muszyńskiego pt. „Zamieszki antyżydowskie w Warszawie w 1940 roku”.

85 lat temu, w 1940 r. święta Wielkanocne przypadały w marcu. To wówczas w okupowanej przez Niemców Warszawie doszło do zamieszek antyżydowskich, które w historiografii przyjęło się nazywać Pogromem Wielkanocnym. W literaturze żydowskiej używa się natomiast nazwy Passover Pogrom. Jest to epizod mało znany, choć historycy dysponują obecnie na ten temat dość obszernym zbiorem świadectw i relacji, zarówno polskich jak i żydowskich, a także artykułami z polskiej prasy podziemnej. Z zawartych tam opisów wyłania się dość klarowny obraz zamieszek, będących jak wszystko na to wskazuje – prowokacją niemieckich władz okupacyjnych. Obecnie krytyczna analiza dostępnych źródeł umożliwia odtworzenie  zarówno samego przebiegu zajść, jak też ich umiejscowienia oraz dynamiki i sposobu działania sprawców. Ale co najważniejsze, potwierdza współudział niemieckich sił policyjnych i wojskowych w zamieszkach, a niekiedy nawet ich rolę jako bezpośrednich inspiratorów przemocy.

Kolejne odcinki w każdy trzeci wtorek miesiąca o godz. 17.00 na IPNtv.
Następny wykład 15 kwietnia 2025 roku.