English version
Oddziały Instytutu Pamięci Narodowej w Katowicach i Warszawie oraz 13. Śląska Brygada Obrony Terytorialnej zapraszają na uroczystość oznaczenia grobu powstańca śląskiego ppłk. Tadeusza Puszczyńskiego znakiem pamięci „Tobie Polsko”.
Wydarzenie z udziałem przedstawicieli Instytutu Pamięci Narodowej, służb mundurowych, władz samorządowych oraz młodzieży szkolnej odbędzie się 23 września 2025 r. o godz. 12.00 na Cmentarzu Wojskowym w Warszawie przy ul. Powązkowskiej. Uroczystość rozpocznie się od mszy św. w Domu Pogrzebowym (ul. Powązkowska 43/45, Warszawa), której będzie przewodniczył ks. płk Grzegorz Bechta. Następnie zgromadzeni goście przemaszerują pod grób ppłk. Tadeusza Puszczyńskiego (kwatera B5, rząd 1, grób nr 4).
Uroczystość została zorganizowana w ramach akcji „Wszyscy jesteśmy ze Śląska!”, której inauguracja miała miejsce 13 maja 2025 r. w woj. łódzkim i mazowieckim. Oddziałowe Biuro Upamiętniania Walk i Męczeństwa IPN w Katowicach wyruszyło w Polskę oznaczać znakiem pamięci „Tobie Polsko” groby uczestników powstań śląskich. W ciągu roku 2025 odwiedzimy 16 województw w kraju. Podjęte działanie mają na celu popularyzację bezprecedensowych na miarę historii Polski wydarzeń, jakim bez wątpienia były trzy powstania podjęte w latach 1919-1920-1921.
Poprzez przybliżenie nietuzinkowych postaci powstańców śląskich Instytut chce pokazać jak wydarzenia historyczne i losy osób z nimi związanych, łączyły i wciąż łączą różne regiony Polski. Zaznaczyć, że jakkolwiek potoczyły się losy tych, którzy w chwili próby stanęli z bronią w ręku w obronie polskości Śląska to Ojczyzna o nich nie zapomniała!
Remont grobu został sfinansowany przez Oddziałowe Biuro Upamiętniania Walk i Męczeństwa IPN w Warszawie.
Tadeusz Puszczyński ps. ,,Konrad Wawelberg” (1895-1939), podpułkownik dyplomowany Wojska Polskiego, legionista, peowiak, uczestnik wojny polsko-bolszewickiej, w czasie III powstania śląskiego dowódca ,,Grupy Destrukcyjnej Wawelbega”, prekursor polskich oddziałów dywersyjnych.
Urodzony 10 lipca 1895 r. we wsi Józinki w powiecie łęczyckim. Przed I wojną światową członek polskich organizacji niepodległościowych. Od 1914 r. w Legionach Polskich. Od 1915 r. w Polskiej Organizcji Wojskowej; trzy lata później Komendant Naczelny POW okupacji austriackiej. W listopadzie 1918 r. wstąpił do Wojska Polskiego, ranny w wojnie polsko-bolszewickiej. Od sierpnia 1920 r. w POW Górnego Śląska. Organizator i szkoleniowiec oddziałów dywersyjnych.
Nocą z 2 na 3 maja 1921 r. kapitan Puszczyński jako dowódca „Grupy Destrukcyjnej Wawelberga” zasłynął przeprowadzeniem udanej akcji dywersyjnej o kryptonimie „Mosty”, która poprzedziła wybuch III powstania śląskiego skutecznie paraliżując działania niemieckie.
Do 1927 r. w Oddziale II Sztabu Generalnego WP. W 1929 r. ukończył Wyższą Szkołę Wojenną. W kolejnych latach w stopniu podpułkownika dyplomowanego pełnił m.in. funkcję szefa sztabu 12 Dywizji Piechoty. Od 1932 w sztabie Korpusu Ochrony Pogranicza, później dowódca kolejno Pułku KOP „Sarny”, Brygady KOP „Polesie” oraz Pułku KOP „Snów”. Zmarł po długiej i ciężkiej chorobie 24 lutego 1939 r. w Warszawie. Pochowany 27 lutego 1939 r. na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach.
Pośmiertnie został awansowany do stopnia pułkownika dyplomowanego. Odznaczony m.in. Krzyżem Srebrnym Orderu Wojennego Virtuti Militari, Krzyżem Niepodległości z Mieczami, Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski oraz czterokrotnie Krzyżem Walecznych.