Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Warszawie zaprasza na siódmą edycję wykładów „Z kamerą po PRL-u” w nowej odsłonie, przedstawiających wybitnych polskich reżyserów filmowych i ich osiągnięcia artystyczne na tle ówczesnej rzeczywistości politycznej, społecznej i kulturowej. Spróbujemy opowiedzieć o bardzo różnych zjawiskach charakterystycznych dla powojennego kina polskiego, zarówno tych, które wprost wynikały z polityki kulturalnej tamtego okresu, jak i tych niezależnych artystycznie. Oprócz arcydzieł polskiego kina pokazane zostaną także fragmenty filmów o jednoznacznie propagandowym zabarwieniu. Seminarium adresowane jest do nauczycieli historii, języka polskiego, wiedzy o społeczeństwie, studentów kierunków humanistycznych oraz uczniów wybierających tematy związane z filmem i historią najnowszą do ustnej prezentacji maturalnej z języka polskiego. Proponujemy sześć spotkań w cyklu miesięcznym
Udział w seminarium – jako forma doskonalenia zawodowego – zostanie potwierdzony pisemne.
Pierwsze w tym roku szkolnym spotkanie odbyło się 18 grudnia 2012
Miejsce:
Centrum Edukacyjne IPN „Przystanek Historia” im. Janusza Kurtyki przy ul. Marszałkowskiej 21/25
Temat:
Kino według Jerzego Kawalerowicza
Twórczość Jerzego Kawalerowicza niełatwo poddaje się klasyfikacjom. Reżyser wielokrotnie zmieniał tematy i formuły swoich filmów. Bez trudu można w nich jednak zauważyć pewne stałe elementy, świadczące o konsekwencji i artystycznej wyrazistości. Był im wierny, nie zwracając uwagi na zmiany samego kina, co począwszy od drugiej połowy lat 80. sprawiło, że zaczął tracić widownię.
W jego filmografii znajdują się zarówno kameralne dramaty psychologiczne, jak i utwory poświęcone rozważaniom politycznym, jednak z rzadkimi odniesieniami do spraw bieżących. Sięgał po obrazy przeszłości, ale pieczołowita rekonstrukcja ikonograficzna schodziła na dalszy plan. Ważniejsze stawało się opisanie mentalności człowieka innego czasu oraz spojrzenie na historię przez pryzmat polityki i moralności. Uważany za jednego z przedstawicieli polskiej szkoły filmowej, był jednak twórcą osobnym. O wiele bardziej niż dzieje narodu interesowała go jednostka, szczególnie postawiona wobec dylematu wyboru. W jego filmach mamy do czynienia z wnikliwymi portretami psychologicznymi, na szczególną uwagę zasługują wizerunki kobiet.
Dla Kawalerowicza zawsze była ważna forma wypowiedzi, nazywano go wręcz wirtuozem kamery. Forma organizowała świat filmu, współdecydowała o jego znaczeniach, nigdy jednak nie była celem samym w sobie. Większość filmów Kawalerowicza, perfekcyjnie dopracowanych, była zarazem skromna i ascetyczna; umiejętność ograniczenia była potwierdzeniem artystycznego mistrzostwa. W późniejszych filmach wirtuozeria formy ustępowała kinu koncentrującemu się na refleksji.
Pokazane zostaną fragmenty następujących filmów: Celuloza (1953), Cień (1956), Pociąg (1959), Matka Joanna od Aniołów (1960), Faraon (1965), Śmierć prezydenta (1977), Austeria (1982), Quo vadis (2001).
Kolejne spotkania:
- Jan Rybkowski (14 stycznia 2013)
- Ewa i Czesław Petelscy (luty 2013)
- Sylwester Chęciński (marzec 2013)
- Jerzy Hoffman (kwiecień 2013)
- Agnieszka Holland (maj 2013)
Wykład:
prof. dr hab. Piotr Zwierzchowski, historyk filmu, autor m.in.: Zapomniani bohaterowie. O bohaterach filmowych polskiego socrealizmu, Warszawa 2000; Pęknięty monolit. Konteksty polskiego kina socrealistycznego, Bydgoszcz 2005; Piękny sen pedagoga. Literackie i filmowe portrety świata edukacji, Kraków 2005; Kino polskie po roku 1989, Bydgoszcz 2007.
Koordynator projektu:
Sławomir Stępień, tel. (22) 860-70-50, slawomir.stepien@ipn.gov.pl
ZAJĘCIA SĄ BEZPŁATNE!!!
