Instytut Pamięci Narodowej w Warszawie

Ósma edycja cyklu wykładów „Z kamerą po PRL-u" kontynuuje próbę przybliżenia wybitnych polskich reżyserów filmowych i ich osiągnięć artystycznych, na tle ówczesnej rzeczywistości politycznej, społecznej i kulturowej. Próbujemy opowiedzieć o bardzo różnych zjawiskach charakterystycznych dla powojennego kina polskiego; zarówno tych, które wprost wynikały z polityki kulturalnej tamtego okresu, jak i tych niezależnych artystycznie. Oprócz arcydzieł polskiego kina pokazane zostaną także fragmenty filmów o jednoznacznie propagandowym zabarwieniu. Seminarium adresowane jest do nauczycieli historii, języka polskiego, wiedzy o społeczeństwie, studentów kierunków humanistycznych oraz uczniów wybierających tematy związane z filmem i historią najnowszą do ustnej prezentacji maturalnej z języka polskiego. Proponujemy sześć spotkań w cyklu miesięcznym, odbywających się od października 2013 r. do marca 2014 r.

Udział w seminarium – jako forma doskonalenia zawodowego – zostanie potwierdzony pisemne.

Najbliższe spotkanie odbędzie się 13 stycznia 2014 r. (poniedziałek) o godzinie 16.30

Temat: Kino według Stanisława Lenartowicza

O Stanisławie Lenartowiczu nie bez przyczyny mówiono, że jest twórcą osobnym. Jego filmy zdają się znajdować gdzieś na poboczu polskiego kina, choć z drugiej strony bywały celnymi polemikami z jego głównymi nurtami. W Zimowym zmierzchu zdawał się nie dostrzegać fermentu Październikowej kultury, tworząc własny świat, autorskie kino poetyckie, pełne nawiązań do kina niemieckiego lat 20. czy francuskiego realizmu poetyckiego. Ten jeden z najbardziej oryginalnych polskich filmów lat 50. został odrzucony przez krytyków i widzów, co nie pozostało bez wpływu na późniejszą twórczość reżysera.

Lenartowicz cenił sobie kino rozrywkowe, był wyczulony na społeczną obserwację, doceniał wagę realistycznego szczegółu, ale jednocześnie jego filmy zdawały się być niekiedy formą ucieczki od ówczesnej rzeczywistości czy to w przeszłość, czy to w światy dalekie lub wyimaginowane. Nie była mu obca tematyka marynistyczna, znakomicie wyczuwał atmosferę małego miasteczka. Uwagę zwracają zrealizowane na przełomie lat 60. i 70. dla telewizji adaptacje klasycznej literatury rosyjskiej. Widać w nich umiejętność ukazania dawno minionego czasu. Cechą charakterystyczną twórczości Lenartowicza było opowiadanie przez obraz, tworzenie nastroju miejsca i czasu. Dał się poznać także jako sprawny narrator, choć ta umiejętność niekiedy go zawodziła.

Pokazane zostaną fragmenty następujących filmów: Zimowy zmierzch (1956), Pigułki dla Aurelii (1958), Zobaczymy się w niedzielę (1959), Giuseppe w Warszawie (1964), Cała naprzód (1966), Poczmistrz (1967), Czerwone i złote (1969), Opętanie (1972), To ja zabiłem (1974), Strachy (1979).

Kolejne spotkania:

• Polska szkoła dokumentu (m.in. Kazimierz Karabasz, Władysław Ślesicki, Jerzy Hoffman i Edward Skórzewski, Krzysztof Kieślowski, Marceli Łoziński, Marek Piwowski, Wojciech Wiszniewski) – 10 lutego 2014, poniedziałek, godz. 16.30
• Janusz Majewski – 24 marca 2014, poniedziałek, godz. 16.30

Miejsce:
Przystanek Historia Centrum Edukacyjne IPN im. Janusza Kurtyki, Warszawa, ul. Marszałkowska 21/25 (obok Trasy Łazienkowskiej).

Wykład:
prof. dr hab. Piotr Zwierzchowski, historyk filmu, autor m.in.: Zapomniani bohaterowie. O bohaterach filmowych polskiego socrealizmu, Warszawa 2000; Pęknięty monolit. Konteksty polskiego kina socrealistycznego, Bydgoszcz 2005; Piękny sen pedagoga. Literackie i filmowe portrety świata edukacji, Kraków 2005; Spektakl i ideologia. Szkice o filmowych wyobrażeniach śmierci heroicznej, Kraków 2006; Kino polskie po roku 1989, Bydgoszcz 2007; oraz najnowszej publikacji: Kino nowej pamięci. Obraz II wojny światowej w kinie polskim lat 60., Bydgoszcz 2013.

Informacje i zgłoszenia:
Sławomir Stępień, tel. (22) 860-70-50, slawomir.stepien@ipn.gov.pl

O dokładnych terminach spotkań będziemy informować na stronie www.ipn.gov.pl oraz drogą mailową.