Instytut Pamięci Narodowej w Warszawie

We wtorek, 24 czerwca 2014 w Centrum Edukacyjnym IPN im. Janusza Kurtyki Przystanek Historia przy ul. Marszałkowskiej 21/25 w Warszawie odbyła się konferencja naukowa „Teren wobec Powstania Warszawskiego", zorganizowana przez Oddziałowe Biuro Edukacji Publicznej IPN w Warszawie.

Sesja poświęcona była sytuacji struktur terenowych AK w przededniu i podczas trwania Powstania Warszawskiego, ich reakcji na to zdarzenie, a zwłaszcza działaniom mającym na celu przyjście z pomocą walczącej stolicy. W referatach zaprezentowane zostały m.in. próby zorganizowania odsieczy dla Warszawy, podejmowane w poszczególnych okręgach AK leżących po obu stronach frontu niemiecko-sowieckiego – likwidowane przez obu wrogów wolności Polski.

Zaprezentowane przez historyków badania potwierdziły m.in. że próby pomocy dla Warszawy, pomimo znacznego wysiłku organizacyjnego i zapału żołnierzy, skończyły się fiaskiem. W większości przypadków dowódcy wielkich struktur terenowych i zgrupowań partyzanckich AK realnie oceniali szanse słabo uzbrojonych oddziałów, które wprawdzie pomimo ogromnych trudności mogłyby osiągnąć przedpole stolicy, lecz wykrwawiłyby się, zwiększając jedynie bilans strat powstańczych i nie zmieniając ostatecznego przebiegu boju o Warszawę. Na uwagę zasługują także próby przyjścia z pomocą dla Powstania Warszawskiego, podejmowane z terenów opanowanych przez wojska sowieckie. Te pełne poświęcenia działania oddziałów AK także z góry skazane były na porażkę.

PROGRAM

Otwarcie i prowadzenie konferencji – dr Tomasz Łabuszewski

• Sytuacja struktur AK w przededniu i podczas trwania Powstania Warszawskiego – dr Andrzej Chmielarz
• Działania pomocowe dla Powstania Warszawskiego podejmowane przez  jednostki trzech podokręgów Obszaru Warszawskiego AK – dr Krzysztof Kacprzak
• Działania powstańcze w Obwodzie Warszawa-Powiat krypt. „Obroża" – dr Henryk Piskunowicz
• Wileńska AK wobec Powstania Warszawskiego – prof. dr hab. Piotr Niwiński
• Białostocki Okręg AK wobec Powstania Warszawskiego – Piotr Łapiński
• Marsz 30 Poleskiej DP AK na odsiecz Warszawie – prof. dr hab. Wiesław J. Wysocki
• Oddziały Nowogródzkiego Okręgu AK w Powstaniu Warszawskim – dr Kazimierz Krajewski
• Udział żołnierzy 27 Wołyńskiej DP AK w Powstaniu Warszawskim – Magdalena Stulgis
• Małopolskie struktury AK wobec Powstania Warszawskiego – Mirosław Surdej
• Próby odsieczy dla Powstania Warszawskiego podejmowane przez oddziały Okręgu AK Lublin – dr Mariusz Bechta
• Kielecki Korpus AK – niezrealizowana odsiecz – dr hab. Jerzy Gapys
• Oddziały Łódzkiego Okręgu AK wobec Powstania Warszawskiego – dr Tomasz Toborek
• Krakowski Okręg AK wobec Powstania Warszawskiego – dr Piotr Sadowski

Dyskusja