Instytut Pamięci Narodowej w Warszawie

Podczas konferencji naukowej „Partia, państwo, społeczeństwo", która odbyła się w dniach 5–6 listopada br. w Centrum Edukacyjnym IPN im. Janusza Kurtyki Przystanek Historia, zaprezentowano spektrum zainteresowań badaczy pracujących w ramach Centralnego Projektu Badawczego „Struktury i działalność PZPR".

Uczestnicy sympozjum mogli wysłuchać referatów zarówno o początkach sprawowania władzy w Polsce przez partię komunistyczną, jak i o funkcjonowaniu jej w długim trwaniu. Referenci i uczestnicy dyskusji zastanawiali się nad sposobami legitymizacji władzy przez PZPR, jej realnym wpływem na politykę zagraniczną, sądownictwo, administrowanie państwem przez system nomenklaturowy, naukę, oświatę, kulturę. Sporo miejsca poświęcono odpowiedziom na pytanie o to, kim byli działacze PZPR, jakie było ich pochodzenie społeczne, horyzonty intelektualne i aspiracje, jakie rytuały były praktykowane wewnątrz partii i czy można mówić o dążeniach do „demokratyzacji aparatu partyjnego". Bardzo ciekawa była również prezentacja na temat symboliki sztandarów PZPR. Ozdobą konferencji była dyskusja na temat podmiotowości partii, zakresu uprzedmiotowienia przez nią państwa i społeczeństwa oraz przyczyn dla których dążono do „umasowienia" PZPR.