26 maja br. – w ramach współpracy Konsulatu Generalnego RP w Łucku z Instytutem Filologii i Dziennikarstwa Wschodnioeuropejskiego Uniwersytetu Narodowego imienia Łesi Ukrainki – w pomieszczeniach łuckiego uniwersytetu odbyło się uroczyste otwarcie wystawy Instytutu Pamięci Narodowej „Milcząc, wołają”.
Na wernisaż przyszło wielu studentów, pracowników naukowych, dziennikarzy.
Goście zostali przywitani przez prof. Jurija Hromyka – dziekana Instytutu Filologii i Dziennikarstwa, konsula Krzysztofa Sawickiego i Jacka Pawłowicza – kierownika Referatu Edukacji Historycznej OBEP IPN w Warszawie.
Po prezentacji rozpoczęła się specjalna lekcja dla studentów, przeprowadzona przez dwóch przedstawicieli warszawskiego oddziału IPN. Jacek Pawłowicz przybliżył historię PRL, a Marcin Łaszczyński przedstawił nowatorskie metody nauczania historii. Studenci obejrzeli także dwa filmy dokumentalne Arkadiusza Gołębiewskiego: „Kwatera Ł” i „Inka – zachowałam się jak trzeba”. Obaj historycy, którzy już po raz kolejny spotkali się ze studentami w łuckim okręgu konsularnym i w samym Łucku, i tym razem zachęcili słuchaczy do aktywnego udziału.
Organizatorzy przekazali szczególne podziękowania prof. Julii Wasejko, która z wielkim zaangażowaniem uczestniczyła w przygotowaniu zarówno wystawy, jej otwarcia, jak i wspotkaniu ze studentami.
Wystawa „Milcząc, wołają” poświęcona jest poszukiwaniom szczątków ofiar systemu komunistycznego, prowadzonym przez IPN w kwaterze „Ł” Cmentarza Wojskowego na warszawskich Powązkach w latach 2012–2014 przez Instytut Pamięci Narodowej wraz z Radą Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa w ramach projektu „Poszukiwanie nieznanych miejsc pochówku ofiar terroru komunistycznego z lat 1944–1956”.
Autorem koncepcji i wszystkich współczesnych fotografii jest Piotr Życieński, natomiast forma plastyczna wystawy powstała dzięki talentowi artystki plastyk Jolanty Czarskiej.
Ekspozycja jest zaprojektowana w formie dwustronnej ściany obrazującej życie i śmierć – poszukiwania, ekshumacje szczątków.
Oś wystawy stanowią drzwi do jednego z pomieszczeń w mokotowskim więzieniu, w którym dokonywano mordów na polskich patriotach. W górnej części ekspozycji widnieją ocalałe archiwalne zdjęcia rodzinne niektórych ofiar. Na drugiej stronie pokazane są cztery sylwetki spośród około dwustu poszukiwanych bohaterów, których lista z datami urodzenia i dokonanej na nich zbrodni stanowi jedną ze skrajnych części ekspozycji. Na przeciwległym skraju znajduje się plan miejsc tajnych pochówków z zaznaczonymi miejscami odnalezienia dotychczas zidentyfikowanych ofiar.
Ekspozycja swoją formą plastyczną, małą ilością opisów i podpisów skłania widza do samodzielnej refleksji i wyciągania własnych wniosków z przedstawionych fotografii i dokumentów.
W ciągu ostatnich pięciu lat Konsulat Generalny RP w Łucku zaprezentował prawie wszystkie wystawy Oddziału IPN w Warszawie, w różnych miastach łuckiego okręgu konsularnego