English version
W Grodzisku Mazowieckim, przed kościołem Matki Bożej Nieustającej Pomocy przy ul. Piaskowej, prezentujemy wystawę poświęconą złamaniu szyfru Enigmy. Ekspozycja przybliża historię przełamania niemieckich tajemnic, co miało kluczowy wpływ na losy II wojny światowej.
Poznanie niemieckich tajemnic dzięki złamaniu szyfru niemieckiego zmieniło losy świata. Pierwszego wyłomu w teoretycznie niepokonanym algorytmie szyfrowania dokonał matematyk Marian Rejewski w grudniu 1932 r. Jego pracę wkrótce wpomogło dwóch kolegów również matematyków: Jerzy Różycki oraz Henryk Zygalski. Cała trójka, pracując dla polskiego wywiadu, doskonaliła metody dekryptażu, elastycznie reagując na wciąż zmieniające się niemieckie procedury i udoskonalenia maszyny.
Metody dekryptażu wraz z wynalazkami wspomagającymi analizę algorytmu szyfrującego maszyny w lipcu 1939 zostały przekazane brytyjskim oraz francuskim służbom kryptologicznym. Wgląd w niemieckie tajemnice podczas II wojny światowej przyczynił się do skrócenia konfliktu oraz klęski III Rzeszy. Trudno sobie wyobrazić jak mogłaby wyglądać mapa polityczna świata, gdyby wojna potrwała dłużej, a Niemcy stworzyliby broń jądrową.
Złamanie Enigmy ma nie tylko związek z globalnym konfliktem. Wprowadzenie przez Polaków do kryptologii matematyki, konstruowanie urządzeń które stawiały czoła niemieckiej maszynie, działalność ośrodków kryptologicznych przyczyniły się do narodzin informatyki i rozwoju kryptografii.
Autorzy wystawy: Julia Kilanowska, Izabella Kopczyńska, Witold Sobócki
Koncepcja graficzna serii: Aleksandra Kaiper-Miszułowicz
Koncepcja plastyczna: Karolina Zielazek-Szeska
Korekta: Ilona Kaczmarek
Recenzja: dr hab. Filip Musiał, dr Piotr Grzelczak