Dziesiąta edycja wykładów prezentujących różnorodność stylistyczną architektury Warszawy w XIX i XX w. W obecnej edycji przedstawione zostaną założenia architektoniczne i urbanistyczne oraz ich stylistyka (gmachy użyteczności publicznej, obiekty przemysłowe, architektura sportowa i rekreacyjna, architektura mieszkaniowa, obiekty kultu), a także ich wpływ na kształt miasta i życie mieszkańców – na tle historycznym, społecznym i ideologicznym. Seminarium adresowane jest do przewodników miejskich, nauczycieli historii, języka polskiego, wiedzy o społeczeństwie, studentów kierunków humanistycznych oraz uczniów szkół ponadgimnazjalnych, z możliwością wykorzystania podczas egzaminu maturalnego z języka polskiego w nowej formule, sprawdzającej umiejętność analizy i interpretacji różnorodnych tekstów kultury, np. z architektury.
Proponujemy sześć spotkań w cyklu miesięcznym odbywających się od października 2015 r. do marca 2016 r.
Udział w seminarium – jako forma doskonalenia zawodowego – zostanie potwierdzony pisemne.
Najbliższe spotkanie (ostatnie w tym roku szkolnym) „Rozwój kamienic (do 1939 r.) odbędzie się 17 marca br. (czwartek) o godzinie 17.00.
1. Sytuacja w budownictwie mieszkaniowym po powstaniu styczniowym 1863 r. – uwarunkowania prawne i ekonomiczne
2. Typologiczna ewolucja czynszówki (układ zabudowy, kształtowanie elewacji, rozkład wnętrz, mieszkania)
3. Zagadnienia stylistyki fasad (historyzm i eklektyzm, „styl narodowy”, secesja)
4. Elementy dekoracji i wyposażenia wnętrz (przejazd bramny, klatki schodowe, wnętrza mieszkań)
5. Wielkomiejska kamienica wielofunkcyjna około 1900 r. (domy Hersego, Towarzystwa Ubezpieczeń „Rosja”, Teatrów Rządowych, firmy „Lurie & Minkiewicz” i inne)
6. Kamienice rezydencjonalne (Wedla, Fuchsa, Granzowa i inne)
7. Wczesny modernizm – rewolucja w konstrukcji budynku i jego wyposażenia
8. Niebotyki – największe warszawskie kamienice wczesnomodernistyczne (przy pl. Zbawiciela, przy ul. Przejazd i na Mariensztacie, przy ul. Lwowskiej, przy ul. Noakowskiego i pl. Unii Lubelskiej)
9. Kamienica w cieniu domu spółdzielczego – czynszówki w latach 1918–1932 (przykłady, ewolucja typologiczna, formy stylistyczne)
10. „Lex E. Wedel” – siedem lat hossy w budownictwie czynszowym (1933–1939)
11. Kamienice hiper luksusowe „stylu 1937” (dom Wedla przy ul. Puławskiej i inne domy Mokotowa, zabudowa al. Przyjaciół, ulic Wiejskiej, Konopnickiej, Bartoszewicza)
12. Dzielnice nowoczesnych kamienic (standardowa zabudowa czynszowa na obszarach przyłączonych do miasta w 1916 r.)
13. Innowacje w rozplanowaniu bryły i mieszkań oraz nowinki techniczne
Wykład:
Jarosław Zieliński, historyk architektury i jeden z najbardziej cenionych współczesnych varsavianistów, autor m.in. wielotomowego Atlasu dawnej architektury ulic i placów Warszawy, albumu Warszawa zburzona i odbudowana, monografii Realizm socjalistyczny w Warszawie. Urbanistyka i architektura, przewodników historycznych i albumów po stołecznych dzielnicach, a także szeregu artykułów dotyczących historii i dziedzictwa Warszawy publikowanych m.in. na łamach „Stolicy” i „Spotkań z Zabytkami”. Ostatnio wydał Pałac Kultury i Nauki oraz wspólnie z Jerzym S. Majewskim Spacerownik po żydowskiej Warszawie.
Miejsce:
Przystanek Historia Centrum Edukacyjne IPN im. Janusza Kurtyki, Warszawa, ul. Marszałkowska 21/25 (obok Trasy Łazienkowskiej).
Koordynator projektu:
Sławomir Stępień, tel. (22) 860-70-50, slawomir.stepien@ipn.gov.pl