Dziewiąta edycja cyklu wykładów „Z kamerą po PRL-u" kontynuuje próbę przybliżenia wybitnych polskich reżyserów filmowych i ich osiągnięć artystycznych, na tle ówczesnej rzeczywistości politycznej, społecznej i kulturowej. Spróbujemy opowiedzieć o bardzo różnych zjawiskach charakterystycznych dla powojennego kina polskiego; zarówno tych, które wprost wynikały z polityki kulturalnej tamtego okresu, jak i tych niezależnych artystycznie. Oprócz arcydzieł polskiego kina pokazane zostaną także fragmenty filmów o jednoznacznie propagandowym zabarwieniu. Seminarium adresowane jest do nauczycieli historii, języka polskiego, wiedzy o społeczeństwie, studentów kierunków humanistycznych oraz uczniów szkół ponadgimnazjalnych, z możliwością wykorzystania podczas egzaminu maturalnego z języka polskiego w nowej formule, sprawdzającej umiejętność analizy i interpretacji różnorodnych tekstów kultury, np. filmu. Proponujemy sześć spotkań w cyklu miesięcznym odbywających się od listopada 2014 r. do kwietnia 2015 r.
Udział w seminarium – jako forma doskonalenia zawodowego – zostanie potwierdzony pisemne.
Najbliższe spotkanie odbędzie się 15 grudnia 2014 r. (poniedziałek) o godzinie 17.00
Miejsce: Przystanek Historia – Centrum Edukacyjne IPN im. Janusza Kurtyki, Warszawa, ul. Marszałkowska 21/25 (obok Trasy Łazienkowskiej).
Temat: Kino według Jana Łomnickiego
Jan Łomnicki zrealizował prawie dziewięćdziesiąt filmów. Wiele z nich weszło do kanonu polskiego dokumentu. W jego dorobku znajdują się także filmy fabularne. Niejednokrotnie sięgał do tematyki wojennej. Charakterystyczną cechą jego najciekawszych dokonań, na przykład Kontrybucji czy Jeszcze tylko ten las, był obraz okupacyjnej codzienności i realizm psychologiczny. Zajmował się w nich zwykłymi ludźmi, którzy w niecodziennych okolicznościach muszą dokonywać niełatwych wyborów. Potrafił także wykorzystać kino gatunków, odwołując się do batalistyki czy kina wręcz sensacyjnego, jak w Akcji pod Arsenałem lub Ocalić miasto. Elementy tego ostatniego gatunku zawarł także w filmach współczesnych, z których największą popularność zyskała Wielka wsypa. Nawet kiedy realizował filmy zgodne z oficjalną polityką kulturalną, podejmował aktualne i popularne w danym czasie tematy, potrafił nasycić je własnymi obserwacjami i życzliwym podejściem do ludzi. Nierzadko udawało mu się przedstawić wnikliwy obraz społeczeństwa. Potwierdzeniem tego jest serial, który stał się jednym z największych sukcesów polskiej telewizji. Łomnicki oraz scenarzyści: Jerzy Janicki i Andrzej Mularczyk, w 25 odcinkach serialu Dom przedstawili dzieje mieszkańców jednej z warszawskich kamienic, tworząc zarówno wnikliwe portrety jednostek, jak i historyczną opowieść. Serial był kręcony w kilku seriach, od 1980 do 2000 r., a różnice między nimi ciekawie ukazują zmiany zachodzące w polskiej kulturze.
Pokazane zostaną fragmenty następujących filmów: Ziemia czeka (1954), Narodziny statku (1961), Wiano (1963), Kontrybucja (1966), Jubileuszowy (1967), Poślizg (1972), Akcja pod Arsenałem (1977), Dom (1980), Jeszcze tylko ten las (1991), Wielka wsypa (1992).
Kolejne spotkania:
- Bohdan Poręba (styczeń 2015)
- Feliks Falk (luty 2015)
- Wojciech Marczewski (marzec 2015)
- Janusz Zaorski (kwiecień 2015)
Wykład: prof. dr hab. Piotr Zwierzchowski, historyk filmu, autor m.in.: Zapomniani bohaterowie. O bohaterach filmowych polskiego socrealizmu, Warszawa 2000; Pęknięty monolit. Konteksty polskiego kina socrealistycznego, Bydgoszcz 2005; Piękny sen pedagoga. Literackie i filmowe portrety świata edukacji, Kraków 2005; Spektakl i ideologia. Szkice o filmowych wyobrażeniach śmierci heroicznej, Kraków 2006; Kino polskie po roku 1989, Bydgoszcz 2007; oraz najnowsza publikacja: Kino nowej pamięci. Obraz II wojny światowej w kinie polskim lat 60., Bydgoszcz 2013.
Informacje i zgłoszenia: Sławomir Stępień, tel. (22) 860-70-50, slawomir.stepien@ipn.gov.pl
O dokładnych terminach spotkań będziemy informować na stronie www.ipn.gov.pl i www.facebook.com/ipnwarszawa